De vijf geboden van Nice Developers

Nice guys Robert en Mark streven naar verandering, verbinding en verduurzaming


Eind 2019 presenteerden Robert Winkel en Mark Compeer zich samen als Nice Developers: de vriendelijke buurtontwikkelaar. Een gedeelde interesse in mensen, frustratie over het huidige ontwikkelklimaat én dosis ondernemingszin bracht hen samen. In 2021 is aan de ambities en motivaties niets veranderd, maar zijn ze wél nuttige inzichten rijker. Nog scherper zien ze waar het heen moet binnen hun werkveld, een uitdaging die ze vatten in vijf geboden die leiden tot de gewenste vooruitgang. Het resultaat? Een innovatief project als SAWA, met een sterke identiteit, inclusiviteit, biodiversiteit en ruimte voor verbondenheid.


‘Nice guys’ Robert en Mark bouwen uitsluitend aan een stad waarin hun kinderen veilig kunnen opgroeien en zijzelf oud willen worden, zo luidt het statement. Juist voor de volgende generaties willen ze bijdragen aan gezonde buurten en steden. Deze belofte maakten ze de afgelopen jaren waar: ze droegen hun steentje bij aan een gezondere stad, juist door géén steentje bij te dragen. Hun eerste en prijswinnende houten gebouw SAWA verrijst straks in het hart van het Lloydkwartier, waar architect Robert Winkel zelf woont en werkt. In diezelfde buurt, aan de Westzeedijk 467, opende het duo een eigen, bruine kroeg: Nice Place. Waarom? Mark: “De kroeg stond leeg en het leek ons leuk om hier een plek te maken waar we mensen kunnen ontvangen. Tijdens de bouw van SAWA kunnen buurtbewoners hier terecht met vragen.”


Nice Place illustreert hoe Nice Developers te werk gaat: met humor en een duidelijke visie over wat past bij een specifieke plek

Je loopt hier gegarandeerd met een houten kop naar buiten, maar dat komt niet zozeer door het SAWA-bier op de tap, maar des te meer door de houtbouw-ambities van de heren. Hier aan de bar wisselen gejaagde gedrevenheid, geloof in het goede én gevatte grappen elkaar af. Robert: “Weet je welke kleur dat is, op het plafond? Nicotinegeel!” De kleur werd bewust gekozen, net als de sanseveria’s in de vensterbank en de Perzische kleedjes op tafel. Ook de barkrukken met skai leren bekleding en het dartboard werden zorgvuldig geselecteerd, passend bij de plek. En dat is precies hoe Robert en Mark te werk gaan: met een verfrissende humor en duidelijke visie over wat past bij een specifieke plek, en waarom.


Bijzondere start met SAWA

Hoewel beide heren al heel wat projecten succesvol voltooiden - Robert heeft als ontwikkelend architect ruim 25 jaar ervaring op de teller staan, Mark werkt al 15 jaar in gebiedsontwikkeling - is het innovatieve woongebouw SAWA hun eerste gezamenlijke wapenfeit. Al is het pas écht geslaagd als het staat. Robert: “Het is top dat we allerlei prijzen krijgen, maar de realisatie ervan is een lange weg van steeds één stap voorwaarts, twee stappen achterwaarts.” Het is dan ook niet de makkelijkste weg die ze insloegen, door te starten met een woongebouw van 50 meter hoog dat geheel is opgetrokken uit hout. Mark: “Het gebouw wordt volledig in cross laminated timber (CLT) gebouwd, wat veel voordelen biedt. Het gebouw is duurzamer doordat het CO2 opslaat én het hout ervan later hergebruikt kan worden. Bovendien is de bouwtijd ervan korter dan bouwen met beton. De innovatie bij SAWA zit ‘m in de slimme combinatie van ontwerpoplossingen en technische uitwerkingen.” Het resultaat is een gebouw met een draagconstructie die voor meer dan 90% bestaat uit hout. Robert: “Dat maakt het uitdagend en fantastisch tegelijk. Zo werd het ook ontvangen, met veel media-aandacht en inschrijvingen van geïnteresseerden. Dat was een bijzondere start voor ons.”


SAWA is de som der delen en biedt de gewenste verandering, verbinding en verduurzaming

SAWA staaft de boude beloftes die Robert en Mark bij de start in 2019 maakten. “Er worden in Rotterdam te weinig huurwoningen voor de middeninkomens gebouwd, maar die zijn wel nodig. Daar zien wij kansen. Winst maken is voor ons daarbij geen doel op zich. Natuurlijk moeten we geld verdienen, maar in de eerste plaats willen we samen mooie dingen realiseren die van meerwaarde zijn. Door gemeenschappelijke voorzieningen toe te voegen bijvoorbeeld. En door huurwoningen te bouwen waar mensen voor 700 tot 1000 euro per maand kunnen wonen. Dat gebeurt nu te weinig en dat gat willen wij opvullen.” Met 50 huurwoningen in het middensegment en daarnaast 59 vrije sectorwoningen (huur en koop), toont Nice Developers met SAWA dat het kan, als je maar wilt. Robert: “De duurzame houtbouw, veel groen voor biodiversiteit en klimaatadaptiviteit, een dakmoestuin voor de buurt, een EPC van nul én een goede balans tussen huur- en koopwoningen: SAWA is echt de som der delen.”


Over delen gesproken: elke ontwikkeling zou volgens de heren moeten starten vanuit gedeelde waarden. Dat is direct de belangrijkste van de vijf ‘geboden’ die centraal staan bij alles wat Nice Developers doet: Shared Values, Inclusiviteit, Voor de buurt, Innovatie in Houtbouw en Biodiversiteit.


Shared Values | gesprekken voeren en raakvlakken vinden

Een project moet altijd starten met gedeelde waarden, alles wat daarna komt is een afgeleide ervan, vindt Robert. “Op die manier kijken wij naar de toekomst, door steeds verbinding op gedeelde waarden te zoeken. Die shared values worden steeds belangrijker als je met verdichting bezig bent. Juist wanneer je zo dicht op elkaar leeft is het belangrijk om raakvlakken te vinden. Ik vind de lol van wat wij doen dat we iets moois en goeds teruggeven aan de stad, iets dat nodig is en dat veel mensen mooi vinden om naar te kijken.” Juist daar vinden stedelingen elkaar, in schoonheid en noodzaak. “Bij ons spelen maatschappelijke drijfveren een grote rol in wat we doen, dat was ook bij SAWA het geval. Wij zoeken partijen en bewoners die er hetzelfde over denken, met wie we dezelfde waarden delen. Hoewel dat nu soms een strijd is - in de ‘oude’ wereld gaat het vooral om zoveel mogelijk rendement behalen - verschuift de manier van denken hierover. Straks weten we niet beter meer, dan erkent en deelt iedereen die waarden.”


Inclusiviteit | wonen bereikbaar maken en houden voor iedereen


Wonen voor alle doelgroepen – dus ook voor de onmisbare beroepsgroepen voor een stad, zoals agenten, verplegers en docenten - bereikbaar maken én houden, dat is een belangrijk doel voor Nice Developers. Mark: “Inclusiviteit is een veelgehoorde term, maar natuurlijk niet voor niets, het ontbreekt er namelijk nog te vaak aan. Voor mensen met een lager en middeninkomen is het moeilijk om in Rotterdam een betaalbare woning te vinden. Des te belangrijker is het dus om met iedereen rekening te houden. Dat werd ons uitgangspunt en met SAWA voegen we de daad bij het woord. Bijna de helft van de 109 woningen zijn huurwoningen in het middensegment.” Robert: “Zo zien we in SAWA straks mensen van allerlei pluimage, en dus niet alleen de witte zestigplusser met veel geld. In SAWA moet je de stad herkennen.”


Voor de buurt | weten waar je woont, werkt en onderneemt


In de claim ‘jouw vriendelijke buurtontwikkelaar’ ligt het belang van de buurt besloten. Mark: “Wij zijn zelf bewoners en kijken met die ogen naar wat we doen. We zijn allebei vaders bovendien, onze kinderen groeien op in deze stad. Mede voor hen - en alle andere kinderen en jongeren - stellen wij onszelf de vraag welke stad wij voor hen en alle volgende generaties achter willen laten.” Met Nice Developers bouwen Robert en Mark zelf actief mee aan de stad waarin ze hun kinderen willen laten opgroeien en zelf oud willen worden. Om een goede stad voor mensen te zijn, moet er ook in de project- en stedelijke ontwikkeling meer aandacht voor mensen komen, vindt het duo. Robert: “Het spel wordt te vaak gespeeld door professionals met een afstand tot de betreffende buurten, waardoor ze structureel voorbijgaan aan de mensen die er wonen en leven.” Het is juist dit onderdeel, praten met buurtbewoners, waarvan Robert en Mark genieten. Het geeft ze inzicht in hoe bewoners hun buurt gebruiken en ideeën over hoe ze met kleine ingrepen het dagelijks leven van mensen wat leuker en makkelijker kunnen maken. Robert noemt ter illustratie het speeltuintje dat hij jaren geleden samen met zijn vrouw realiseerde in zijn eigen buurt. Dagelijks zag hij er kinderen spelen, waaronder zijn eigen kroost. Dat er in SAWA een plek voor ontmoeting zou komen, was vanzelfsprekend. De moestuin op het dak van het woongebouw staat straks in directe verbinding met de al bestaande Tuin op de Pier. Robert: “We willen buurten verbeteren van onderaf. SAWA is daar een uitvloeisel van, net als onze kantoor-kroeg Nice Place. Het moeten bakens voor de buurt worden, waar we vanuit de buurt ideeën en ervaringen ophalen. Van buurtbewoners horen we dingen die we zelf niet kunnen verzinnen.” Robert vertelt grinnikend dat het idee voor SAWA al pratend met de buurt ontstond. “We zijn mega transparant. Zodra we een idee hebben, staan we het te vertellen.”


Innovatie in Houtbouw | de natuurlijke stap voorwaarts 


Bouwen in hout lijkt zo logisch: het is sneller, vermindert de CO2-uitstoot en is makkelijker herbruikbaar dan beton. Toch blijkt de stap naar houtbouw in Nederland niet vanzelfsprekend. Robert: “Houtbouw kent zoveel voordelen en het is bovendien veel leuker dan bouwen in beton. Het is een natuurproduct, het lééft!” Mark: “We moeten steeds meer hergebruiken, ook in de bouw. Als je beton vergruist, dan heb je betonkorrels met een beperkte mogelijkheid tot hergebruik.” Hout heeft ook in de toekomst veel waarde en Nice Developers wil aantonen dat er genoeg kennis aanwezig is om de volgende stap te zetten. Robert: “We kunnen hiermee een positieve bijdrage leveren aan de klimaatcrisis. Je zou denken dat houtbouw gestimuleerd wordt, maar niets is minder waar. De bouwwereld loopt op het gebied van duurzaamheid achter, maar om vooruit te komen moet iemand het willen en belangrijk vinden.” Toch noemen ze zichzelf geen idealisten. “Wij zijn realisten die willen laten zien wat wél kan. We willen de status quo ter discussie stellen, meedenken over een langetermijnvisie en daarmee bijdragen aan een betere toekomst.”


Biodiversiteit | de bij is geen bijzaak

Binnen die langetermijnvisie zien de heren een belangrijke rol voor ‘de nieuwe garde’ weggelegd. Daar horen ze namelijk de vraag naar dat wat zij willen bieden: het trefpunt van gedeelde waarden. Robert: “Biodiversiteit is zo belangrijk. Als de bij uitsterft, hebben wij geen eten meer. Dat besef lijkt bij veel mensen niet te landen. Jongeren zijn daar veel bewuster mee bezig. De bouw van SAWA was eenvoudiger en goedkoper geweest als we de moestuin en de kilometer aan plantenbakken eruit hadden gelaten, maar voor ons was dit essentieel. Het zijn de elementen die het gebouw letterlijk en figuurlijk groen maken. In een tijd waarin waterretentie en de reductie van hittestress belangrijker zijn dan ooit, ben je verplicht om over vergroening na te denken. Het is de dood of de gladiolen wat ons betreft, want het kán! Dit is hoe woongebouwen in steden over de hele wereld er straks uit moeten zien.”


Vijf geboden voor vooruitgang en groei

Met SAWA als eerste, uitdagende project kiest Nice Developers de weg van de meeste weerstand én vooruitgang. Robert noemt het bijna liefkozend een bipolair project, maar eerlijk is eerlijk: ze willen het niet anders dan dit. De hang naar vernieuwing doet Robert en Mark bewust de randen opzoeken van dat wat kan, want dáár ligt de uitdaging en de kans op vooruitgang en groei. Daar ligt de meerwaarde, voor mens en milieu. Daar transformeert gestapelde ambitie tot de som der delen met een resultaat bomvol waarden, die ze het liefst met anderen delen.